RAMAZAN, NEVRUZ VE PASKALYA ÖNCESİ TURİZMDE SAVAŞ ETKİSİ
Turizm sektörü sezonu Ramazan Bayramı, Nevruz ve Paskalya tatilleriyle açmaya hazırlanırken, ABD–İsrail ile İran arasında süren savaşın etkileri rezervasyonlara yansıdı. İç pazarda hareketlilik sınırlı kalırken, Nevruz turizmi durma noktasına geldi, Avrupa’dan Paskalya rezervasyonlarında ise ciddi düşüş yaşandı.
Bu yıl 14 Mart’ta başlayan okullardaki ara tatil ile 19–22 Mart tarihlerini kapsayan Ramazan Bayramı tatili birleşti. Ramazan Bayramı süreciyle birlikte özellikle İran ve Türk Cumhuriyetlerinden turistlerin ilgi gösterdiği Nevruz Bayramı dönemi başlıyor. Mart sonu ile nisan ortası arasındaki süreçte ise Avrupa ülkelerinde Paskalya tatili takvimi devreye giriyor.
Turizm sektörü sezonu üç bayram dönemiyle açmaya hazırlanırken, ABD–İsrail ile İran arasında süren savaşın yarattığı jeopolitik riskler planları değiştirdi.
Ramazan Bayramı’nda Kısa Süreli Hareketlilik
Profesyonel Otel Yöneticileri Derneği (POYD) Başkan Yardımcısı Ercan Çek, kısa vadede Antalya’da genel bir turizm hareketliliğinin mayıs ortasına kadar zor göründüğünü söyledi.
Ercan Çek, 14–22 Mart arasındaki ara tatil ve Ramazan Bayramı döneminde rezervasyon yoğunluğunun 17–21 Mart tarihlerine odaklandığını belirterek şöyle konuştu:
“Orada kısa bir periyotta hareketlilik var. Fakat özellikle 22 Mart’tan sonra bu hareketlerin düştüğünü görüyoruz.”
“Nevruzdan Sıfır Beklenti İçerisindeyiz”
Nevruz dönemine ilişkin beklentilerin ortadan kalktığını vurgulayan Ercan Çek, şunları söyledi:
“Bu durumun en çok etkilediği bölgelerden biri Van oldu. Orada çok ciddi turizm hareketliliği vardı. Sınırlar kapandığı için Antalya dışında etkilenen bölgeler olduğunu görüyoruz. Akdeniz çanağında Nevruzdan sıfır beklenti içerisindeyiz.”
Paskalya Rezervasyonlarında Gerileme
Avrupa pazarında da talebin zayıfladığını ifade eden Çek, şunları kaydetti:
“Paskalya döneminde Avrupa’dan artık bir şey gelmesinin mümkün olmadığını görüyoruz. Mevcut durumumuzu koruyacağız. Nisan ortasına ve mayıs ayına bakacağız. Süreci takip ederek sezon hazırlıklarını buna göre yapacağız. Bayramda ufak bir hareketlilik deyip, Nevruz ve Paskalya döneminde beklenti oluşturmadan süreci izlemekten başka yapacak bir şeyimiz yok.”
“Beklediğimiz Yoğun Akış Yok”
Savaşın Türkiye sınırlarına yakın bir coğrafyada yaşandığına dikkat çeken Çek, şunları söyledi:
“Beklediğimiz yoğun akış yok. Çok büyük iptal yok en azından Antalya çanağında. Ancak iptal talepleri var. Bu süreç aylarca sürerse özellikle Avrupa’dan rezervasyon akışının iyi gitmeyeceğini düşünüyorum. Rusya pazarı yüzde 50 azalarak gelse de akış devam ediyor.”
“Bizim Açımızdan Ciddi Kayıp”
Eski POYD Başkanı Ali Kızıldağ ise geçmiş yıllarda Nevruz döneminin daha yoğun geçtiğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“Son yıllarda İran’a uygulanan ambargo ve farklı nedenlerle Nevruzda zayıflama görülüyordu. Ancak bu savaş ortamında bunu sıfır düzeyinde düşünebiliriz. Belki İran dışında yaşayan İranlıların bireysel seyahatleri olabilir. Ancak acenteler ve tur operatörleri tarafından organize edilen bir Nevruz operasyonu olmayacak. Bizim açımızdan bu ciddi bir kayıp.”
Umut Son Dakika Rezervasyonlarında
Kızıldağ, Ramazan Bayramı’nın ara tatille birleşmesinin sektörde pozitif karşılandığını belirterek şunları söyledi:
“Mart ayında iklim koşullarının nasıl seyredeceğini bilmiyoruz. Tatilciler planlarını artık günlük meteorolojik verileri analiz ederek yapıyor. Coğrafyada yaşanan gelişmelerin yarattığı güvensiz psikoloji iç pazarı da etkileyebilir. Önümüzde 10 günlük bir süreç var. Son dakika rezervasyonları açısından beklenti bu dönemde. Ancak mevcut performansın çok iyi olduğunu söyleyemeyiz.”
“Rezervasyonlar Kötü Değil Ama Beklentinin Altında”
Beş yıldızlı bir otelin genel müdürü İsmail Çağlar ise şunları söyledi:
“Rezervasyonlar kötü değil ancak beklentimizin altında. Otellerde Nevruz için kapasite ayrılmıştı. Savaş öncesine kadar süreci takip ettik fakat İran–İsrail–ABD savaşı Nevruz operasyonunu tamamen sıfırlamış görünüyor. Nevruz bu yıl gerçekleşmeyecek. Ümit ederiz savaş kısa sürede sona erer. Ülkemiz adeta bir ateş çemberinin içinde ve bu durum turizm hareketliliğini olumsuz etkiliyor.”
En Büyük Rakipler: Mısır ve Yunanistan
İç pazarda tatil tercihlerinin daha çok Kurban Bayramı dönemine kayacağını belirten Çağlar, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Şu an daha çok Paskalya dönemine odaklandık. Nisan ayında Paskalya ve ardından Rus bayramı var. Rezervasyon akışları fena gitmiyor. Berlin’de düzenlenen büyük turizm fuarında ekonomik koşulların ve savaşın psikolojik etkilerini gördük. Bölgedeki bazı destinasyonlar olumsuzluk yaşıyor. Oradan misafir kayışı olur mu göreceğiz. Mısır şu an en büyük rakiplerimizden biri. Yunanistan da özellikle Ege için güçlü bir rakip.”
Kaleiçi’nde Umut Yerli Turistte
Antalya Otelciler ve Pansiyoncular Birliği (ANTOB) Başkanı Alp Özel ise şehir merkezinde iç pazar hareketliliği beklediklerini söyledi:
“Yurt dışından rezervasyonlarımız ciddi ölçüde azaldı. İran–İsrail–ABD savaşı bizi ciddi anlamda etkiliyor. Bu dönem normalde İranlı turistlerin yoğun geldiği Nevruz sürecine denk geliyor. Ne yazık ki şu anda o hareketlilik yok. Paskalya dönemi de aynı sürece denk geldiği için rezervasyon düşüşleri görüyoruz.
Yerli turist açısından bayramın iyi geçeceğini düşünüyoruz. Dört günlük programlarda şehir merkezinde uygun fiyatlı konaklama imkânı var. İran pazarı ve Paskalya dönemindeki düşüş nedeniyle oteller fiyat indirimi yaptı. Şehir merkezinde uygun fiyatlı tatil fırsatları mevcut.”
